dinsdag 19 augustus 2008


CANADESE FIJNSTRAAL

(PLANTEN IN 100MORGEN # 1)


Zoals ik al in de inleiding over het compensatiegebied de Honderdmorgen schreef is het een mooie plek voor pioniers planten. De toplaag van de grond van het gebied is zo'n 30 a 40 centimeter afgegraven om diepere grondlagen aan de oppervlak te brengen. Een doel ervan is om zodoende zaden die na vele decennia zoniet eeuwen diep in de grond zaten en nog kiemkracht hebben weer een nieuwe kans te geven.

De huidige toplaag is ook weer zand maar dan van een nogal donkere kleur en het is er op veel plekken ook behoorlijk vochtig.


Een zeer algemene plant aldaar (die je momenteel op heel veel plekken tegenkomt) is de Canadese Fijnstraal (= Conyza Canadensis). Die stond tot voor kort hier in de straat waar ik woon op de stoep.

Dit soort is op bovenstaande foto te zien. Op de achtergrond ook de paarse aren van de Kattenstaart
.

REDACTIONEEL

Ik plaats nogal eens berichten met foto's van planten (e.a. natuurverschijnselen) waarvan ik niet weet wat het is / hoe het heet en plaats dan een oproep aan blog lezers om te melden wat het is of hoe het zit. In veel gevallen komt er dan wel een antwoord maar die kan men dan alleen lezen bij REACTIES en die zijn toch wel minder goed in beeld en ik denk dat blog lezers ook niet altijd die reacties lezen.

Daarom introduceer ik nu een nieuw systeem en een soort legenda.

De titels van mijn berichten zijn altijd in grote vette letters in de kleur groen. Via reacties van derden kom ik er nogal eens achter wat iets "is" of zeer waarschijnlijk is. Ik heb me voorgenomen om de dingen waarnaar ik vroeg en waarop antwoorden zijn gekomen die de oplossing aanbieden met een meer dan aanneembare antwoord er in het vervolg en er in rode vette letters onder te schrijven. Hopelijk helpt dat voor de 'vindbaarheid' van informatie die mensen zoeken, via zoekmachines enzo.

Ik wil dat met terugwerkende kracht gaan doen maar niet in 1 keer. Het zal een werk van wat langere adem worden dat ik in chronolgische volgorde ga doen, oftewel in volgorde van de meest recente berichten. Ik ben er zojuist mee begonnen. Ik hoop van harte dat het bijdraagt aan het toegankerlijker maken van informatie die men zoekt. Ik hoop ook dat het iets bijdraagt aan de leesbaarheid en toegankelijkheid van deze blog.

Tot slot wil ik zowieso iedereen bedanken die tot nu toe gereageerd heeft op "mijn verhaaltjes" (die ik schreef als leek), danwel me op sleeptouw genomen heeft om mooie dingen te laten zien.

maandag 18 augustus 2008


COMPENSATIEGEBIED /

ECOSYSTEEM 100MORGEN



Vrijdagavond 15 augustus was ik dus over het Gementpad terechtgekomen op de Maysteeg (waar ik de foto's maakte van de Zwammen op een Knotwilg) en de persoon met wie ik fietsend op pad was vertelde over een compensatiegebied dat een stukje verderop wordt aangelegd. Het ligt langs de Gementweg en dan in geografische zin loopt het door totaan het Drongelens Kanaal ter hoogte van de voormalige Isabella Kazerne + vroegere fortificaties aan de andere kant van dat kanaal in Vught.

Ter plekke aangekomen zagen we tegenover een boerderij aan de Gementweg een dam over een vrij brede sloot met daarop een stalen hek dat op een flinke kier stond en waarbij ook geen bordje met verboden toegang stond. Met alle respect voor planten en dieren hebben we ons op het terrein begeven en hebben er onze ogen uitgekeken en ook wat foto's gemaakt.

Ikzelf had vooral oog voor de planten maar ik vond er in het zand ook sporen van vrij grote vogelpoten.

De persoon met wie ik op pad was wist zelfs een foto te maken van een Distelvink (ook bekend als Putter).

Er zijn ook 2 grote poelen gegraven met als doel dat die zich vullen met kwelwater en waar daarna bijzondere Kikker en Salamander soorten op af gaan komen.

Ik heb een tijdje zitten kijken naar de poel die het dichtsbij de Gementweg ligt en daar zwommen 5 eenden die ik qua soort niet kon thuisbrengen (op bovenstaande foto zijn er maar 3 te zien) en die waren erg relaxed en ikzelf ook. Ze bleven gewoon wat heen er weer zwemmen en ze wisten natuurlijk ook wel dat ik geen bedreiging voor ze vormde :) Enige tijd later kwamen er ook nog een aantal Ganzen bij, die ik qua soort ook niet herkende maar ik ben zowieso geen vogelaar :)

Ik had geen telelens bij me om op de vogels in te zoomen want anders had ik dat wel gedaan.

Als het gebied af is wordt het overgedragen aan Natuurmonumenten die het gaan beheren als onderdeel van de Groene Delta gordel in de driehoek 's-Hertogenbosch, Tilburg en Eindhoven.

Dat het een comspensatie gebied genoemd wordt is omdat gemeentes die met planologische projecten natuur in een gebied aantasten (in dit geval door de Randweg 's-Hertogenbosch - Vught) verplicht zijn in andere gebieden iets terug te doen voor de natuur. Zoals het er nu uitziet lijkt het de goeie kant op te gaan voor zover ik als leek en liefhebber kan beoordelen.

Lees meer over het gebied op:
en

Bovenstaande foto is gemaakt vlak voor zonsondergang en vandaar de donkere en oranje achtige kleuren. Ik heb een hekel aan zonsondergang foto's, met name als de foto gemaakt is richting zon, maar een effect als dit vind ik juist wel weer mooi. Ik heb ook bewust stukken aan de onderkant en bovenkant van de foto weggeknipt.

Mijn foto is voornamelijk bedoeld om het ecosyteem nu en terzijnertijd te tonen en als inleiding op een aantal berichten die ik de komende dagen zal publiceren met foto's erbij van een aantal planten en botanische verschijnselen waar mijn oog op viel.

zondag 17 augustus 2008


ONBEKEND SOORT ZWAM

OP KNOTWILG # 3


ZWAVELZWAM = Laetiporus sulphureus

Ik denk dat het dezelfde soort Zwam is. Hij groeit op dezelfde boom maar dan aan de andere kant en aan de onderkant van de stam, net boven het gras in de berm.

Dat is op deze foto veel witter van kleur is ligt denk ik voornamelijk vanwege het late avondlicht en het feit dat ie aan de andere kant van de boom zit.

Deze foto en ook de eerdere twee zijn gemaakt even na 20 uur. De officiele zonsondergangstijd die avond was 21.03 uur.


ONBEKENDE ZWAM

OP KNOTWILG # 2


ZWAVELZWAM = Laetiporus sulphureus

Nog enkele exemplaren van dezelfde soort Zwam op dezelfde boom. Aan dezelfde zijde, wat ook aan de kleur licht te zien is.


ONBEKEND SOORT ZWAM

OP KNOTWILG # 1



ZWAVELZWAM = Laetiporus sulphureus

Vrijdagavond 15 augustus ben ik vanaf de plek die ik gisteren in de berichten beschreef verder gefietst vanaf het Gementpad.


Het weggetje in het verlengde ervan heet Maysteeg (steeg is wel een rare naam voor een landweggetje midden door de polder).

Aan de westzijde van het weggetje staan vrij jonge en goed bijgehouden Knotwilgen en op 1 ervan zag ik deze fraaie grote Zwam groeien.

Aan de kleur van de foto is te zien dat het al vrij laat was (zo rond 20 uur) en de kleur van de Zwam op de foto flink beinvloed is door de kleur van de ondergaande zon en lucht.

Ik heb geen flauw idee welk soort Zwam het is, maar groot is ie wel. Zeker zo'n 15 a 20 centimeter breed.

zaterdag 16 augustus 2008


ZWAAR BEHAARDE PLANT # 3


MUIZENOOR = Hieracium pilosella

Temidden van het flinke lappen bodembedekkende plantjes stak her en der een bloemstengeltje omhoog.

Hierbij een closeup ervan. De grootte van het bloemetje (zonder stengel) is amper 1 centimeter.
Ook aan de groene onderkant, de kelkbladen van de bloem zijn flink behaard.


Of het bloemetje ervan nog niet helemaal open ("rijp" ?) is of dat het bloemetje dicht is omdat het al redelijk laat was (rond 19 uur) durf ik niet te beoordelen, dus ik zou er nog eens vreoger op de dag heen moeten om dat beter te bestuderen.


ZWAAR BEHAARDE PLANT # 2


MUIZENOOR = Hieracium pilosella

In het vorige bericht al noemde ik de afwijkende beharing op de blaadjes.


Hierbij een closeup foto ervan.

Opvallend is de lengte van de haartjes en ook het geringe aantal ervan per blad, je kunt het aantal haartjes haast tellen.

ZWAAR BEHAARDE PLANT # 1

(ONBEKEND SOORT)


MUIZENOOR = Hieracium pilosella

Aan het talud van de ouwe spoordijkje van het Halvezolen lijntje achter het ziekenhuis vond ik ook dit plantje dat ik niet kan thuisbrengen.


De blaadjes zijn iets van 2 centimeter groot en zijn aan de onderkant blauwgrijs van kleur.

De bovenzijde van de blaadjes is zwaar behaard en er zijn veel meer plantensoorten met beharingen maar meestal zijn het dan heel veel korte haartjes maar die beharing is bij deze plant van een totaal andere aard, zie de closeup foto bij het volgende bericht.

UITZICHT OVER DE GEMENT



In het voorlaatste bericht noemde ik al het uitzicht over De Gement, ziehier dus.

Op de voorgrond een veld met Mais, en richting horizon ook weer Mais.

Er tussenin zie het twee stukken met recent gemaaid grasland. Met wat geluk kan je daar Vossen en Reeen zien lopen, maar daar heb ik meestal het geduld niet voor om daar voor op de uitkijk te gaan zitten :)

GEWONE BRAAM


Op hetzelfde hoge punt als waar ik de foto van het vorige bericht maakte stonden ook veel struiken van de Gewone Braam (die ook wel Bosbraam wordt genoemd).

Bloemetjes waren er amper meer maar destemeer "bessen" oftewel bramen. Ik heb er een paar geplukt en geproefd en ze waren erg lekker !

Gewone Braam = Rubens Frutcosus.

EEN ROOS OF EGELANTIER ?


HONDSROOS = Rosa canina

Gisteren vrijdag 15 augustus vroeg in de avond was ik achter het vroegere Willem Alexander Ziekenhuis waar nu ook het nieuwe Jeroen Bosch Ziekenhuis gebouwd wordt. Daar is een hoog punt met houten bankjes vanaf waar je een mooi uitzicht hebt over de Gement (zie een latere foto).

Op dat punt kruist het Gementpad het spoordijkje van het Halvezolenlijntje. Daar fotografeerde ik deze rozenbottels. Bloemen zag ik niet meer, alleen deze langwerpige puntige bottels. Helaas zie je op deze foto de bladeren niet zo goed.
Of dit nu een Hondsroos, Viltroos, Bottelroos of Egelantier is durf ik niet te zeggen. Een Duinroosje zal het denk ik niet zijn want die heeft veel meer doorns.
Hondsroos = Rosa Canina.
Viltroos = Rosa Tomentosa.
Bottelroos - Rosa Villosa.
Egelantier = Rosa Rubiginosa.

donderdag 14 augustus 2008


HERIK OF (STEEN-)RAKET ?


Hier nog een foto van afgelopen maandag die ik bijna vergeten was.

Ook weer een plant die ik vond op het talud van het hogere deel van Bastion Oliemolen.

Het zal in ieder geval een plant zijn uit de familie der Kruisbloemigen waar ook diverse voedingsgewassen toe behoren zoals Koolsoorten, Raap, en ook Kersensoorten (Kersen zoals Tuinkers enzo en niet de Kersen zoals de bessen).

Van Raketten bestaan een aantal soorten waaronder ook een aantal die Steenraket als basisnaam hebben.

Herik schijnt een zich sterk voortplantende soort te zijn omdat ie per plant wel 25.000 zaden produceert en de zaden ook zeer kiemkrachtig te zijn waardoor ie na 50 jaar nog kan ontkiemen, zelfs als ie na lang tijd diep in de grond te hebben gezeten en weer bovenkomt (door ploegen bijv.) alsnog uitloopt. De zaden zijn zelfs gevonden bij nederzettingen van paalwoningen uit de Bronstijd.

Welk van de soorten de plant op de foto is weet ik niet met zekerheid maar ik denk de Herik.

Herik = Sinapis Arvensis.

dinsdag 12 augustus 2008


EEN GANZENVOET OF MELDE ?


MELGANZENVOET = Chenopodium album

Deze vond ik ook maandag-middag 11 augustus op dezelfde locatie als de Nachtschade.


Ook weer zo'n zeer algemene plant die ik al decennia lang tegenkom maar waarin ik me nooit verdiept heb, d.w.z. niet uitgezocht welk plantensoort het is.

Al bladerend in plantenboeken en louter afgaand op de afbeeldingen dacht ik even aan de Brave Hendrik, maar die zal het wel niet zijn, want:

1.) Die is groter (dit plantje is hooghuit 10 centimeter hoog en toch al volwassen want hij bloeit).
2.) Die is vrij zeldzaam en deze locatie lijkt me ook niet de plek voor zeldzame planten. (Dat is meer in het Westerpark en op het ouwe spoordijkje van het vroegere Halvezolenlijntje).

Ik ben er wel van overtuigd dat het familie is van de Brave Hendrik. Nederlandse namen van verwante planten dragen de woorden '-Ganzenvoet' en '-Melde' in hun naam.

Vroeger werden die allemaal gerekend tot de familie der Ganzenvoeten maar volgens de Heukels' Flora van 2005 tot de Amarant-achtigen. Dergelijke taxonomische naamsveranderingen hebben dan betrekking op de Latijns-wetenschappelijke namen terwijl de oude Nederlandse namen (meestal ? / altijd ?) gehandhaafd blijven.

ZWARTE NACHTSCHADE # 3:

IN ZAAD (MET BESJES)


In het vorige bericht noemde ik reeds de besjes. Die zijn op deze foto vrij goed te zien, zowel de nog onrijpe groene besjes, alsook reeds gerijpte die qua kleur haast zwart zijn.

ZWARTE NACHTSCHADE # 2:

IN BLOEI



Ik schreef al eerder over dit plantensoort maar toen was het een solitiar groeiend nog jong en veel kleiner (lees: lager) exemplaar, en nog niet in bloei, Zie:
ZWARTE NACHTSCHADE # 1

Gisteren (maandag 11 augustus 2008) vond ik een heel aantal exemplaren die veel groter (tot wel een halve meter hoog) waren en ook al in verdere stadia van hun groei: in bloei maar ook met zaad (besjes) en planten in beide stadia.

Locatie: het Oliemolen Bastion (vlakbij de Boombrug) aan de zijde van de ZuidWillemsvaart waar ook de aanlegplaats is van de grotere rondvaartboten. Er staat daar een hegje van Beukenstruiken en daar tussenin woekeren allerlei wilde inheemse planten en dus ook dit soort Nachtschade.

Zwarte Nachtschade = Solanum Nigrum.

Hij is eenjarig, is zeer algemeen en is een lid uit de familie der Nachtschade-achtigen.

(Eigenlijk was ik op die locatie gaan kijken om te zien of ik de 2 plantensoorten die ik er als nog jonge plantjes had gevonden in eind maart en toen niet wist wat het was, kon terugvinden, maar helaas. Wel groeien er ook flink forse (lees: hoge) exemplaren van Duizendblad.)

maandag 11 augustus 2008


"ONKRUID" OP STOEP # 3:

(in memoriam)


Vanmiddag heb ik zien gebeuren wat ik al bevroedde. Dat in opdracht van de gemeente door een ingehuurd bedrijf met een hoop high-tech en nog meer lawaai (letterlijk !) het "onkruid" van de stoepen hier verwijderd werd.

Ik heb zelfs foto's gemaakt van hoe dat er aan toegaat, en ik werd zeer vies aangekeken. Laat ik er maar niet meer over schrijven :( Want dat er nog vrijheid van meningsuiting bestaat geloof ik al geen 5 jaar (of meer) meer.

Bovendien schrijf ik liever over positieve mooi dingen dan me negatief uit te laten over dingen die ik negatief vind.

LATE GULDENROEDE # 2


Hier nog een aantal exemplaren van dezelfde soort.

Ook vanmiddag gefotografeerd. Ik zie ze al weken bloeien en het kwam er pas vandaag van om ze op de gevoelige plaat vast te leggen.

Ze groeien vanuit de voegen van de muur langs de Boombrug tussen de Haven en de ZuidWillemsVaart.

De meeste exemplaren zijn al uitgebloeid en er bloeien er maar een paar meer.

LATE GULDENROEDE # 1



Van de Guldenroedes die ik zaterdag tegenkwam kon ik het soort niet vaststellen omdat ik niet wist waar ik op moest letten om de 2 uit Amerika afkomstige soorten uit elkaar te houden.

Deze heb ik vanmiddag gefotografeerd in een klein voortuintje van een nieuwbouwcomplex amper 100 meter vandaan bij waar ik woon.

Ditmaal wist ik wel waar ik op moest letten, omdat de onderkant van de bladeren niet behaard is moet dit de Late Guldenroede zijn.

Late Guldenroede = Solidago Gigantea.

(?) GULDENROEDE # 2


Hier een closeup van de bloemen. Die bloeien altijd vrij laat in de zomer. Pas in eind juli maar meer nog in augustus en soms wel tot in de maand september.

(?) GULDENROEDE # 1



Ik had ze hier in de stad ook al zien staan bloeien, de Guldenroede.

Deze en de volgende foto heb ik echter gemaakt op zaterdag 9 augustus in Zierikzee waar ik er een heel veldje van in een plantsoen zag staan. Misschien niet eens daar geplant of gezaaid maar verwilderd vanuit tuinen waar je em vaak als sierplant ziet.

Er bestaan 2 vrij algemene soorten van, allebei van origine afkomstig uit Noord Amerika en intussen hier ook inheems.

De 2 soorten zijn de Late Guldenroede en de Canadese Guldenroede. Beiden kunnen wel een meter groot worden maar hoe je die 2 van elkaar kunt onderscheiden weet ik niet. Het heeft iets te maken met de hoeveelheid beharing. Ik weet dan ook niet van welke soort deze zijn.

Er bestaat ook nog een autochtone soort van, de Echte Guldenroede. Die is er wat beter van te onderscheiden en is in Nederland vrij zeldzaam en staat zelfs op de Rode Lijst. Dat is de Solidago Virgaurea.

Late Guldenroede = Solidago Gigantea.
Canadese Guldenroede = Solidago Canadensis.

Van die 2 soorten bestaan zowel spontane natuurlijke kruisingen alsook als sierplant gekweekte cultivars. Zie:
www.neerlandstuin.nl/planten/solidago.html

Uit de familie der Composieten.

zondag 10 augustus 2008


KRULHAZELAAR # 2: IN BLAD


Ik heb al meerdere keren geschreven over bomen en struiken met gekrulde takken.

In het begin dacht ik dat dat allemaal Krulhazelaars waren. (Ook bekend als Kronkelhazelaars.)

Maar na verloop van tijd kwam ik er achter dat de bomen met dergelijke takken Krulwilgen zijn en dat die Hazelaars slechts struiken zijn die meestal niet hoger dan 2 a 3 meter worden.

Aan die Krulwilgen heb ik nogal wat aandacht besteed omdat je die (als je er op gaat letten) veel vaker tegenkomt dan Krulhazelaars.

In februari dit jaar toonde ik al een foto van een nog kale Krulhazelaar struik in 's-Hertogenbosch. Dat kale heeft betrekking op het feit dat ie nog geen bladeren had. Wel bloeide ie toen al met katjes.

Zie het oudere bericht over een BLOEIENDE KRULHAZELAAR.

Ik noemde em toen ook abusievelijk ook Toverhazelaar maar intussen heb ik ontdekt dat dat toch een andere soort is.

De gekrulde kale takken die je ten tijde van de Pasen als "paastakken" kunt kopen zijn soms takken van Hazelaars, soms van Wilgen, maar als je goed kijkt kan je het verschil wel degelijk zien.

Gisteren, zaterdag 9 augustus, was ik in het Zeeuwse stadje Zierikzee en daar zag ik zowaar weer een Krulhazelaar struik staan, uiteraard intussen in blad. Maar in allerbeste conditie was ie niet, ik denk dat ie teveel in de zon staat; de bladeren doen wat verlept aan en ook de randen van de bladeren waren wat bruin van kleur. Maar ik kon het toch niet laten er bovenstaande closeup foto van te maken.

De Krulhazelaar is een cultivar met als Latijns-wetenschappelijke naam Corylus Avellana 'Contorta'.

Het zijn trage groeiers, als je ze bij een kweker koopt zijn ze meestal amper een meter hoog en ze doen er wel 20 jaar over om 2 meter hoog te worden. Ze kunnen nog wel groter worden als ze nog ouder zijn maar het blijven altijd struiken (heesters) en zijn dus geen echte bomen hoewel er wel andere Hazelaar soorten bestaan wat wel bomen zijn / worden.

Zie je een wat grotere boom met van die gekrulde takken dan zijn het altijd Krulwilgen en door het smalle langwerpige blad zijn die ook als dusdanig te herkennen.


REDACTIONEEL # 2

OVER LINKS

In feite bestaat de lijst met recente reacties ook uit links maar dan "interne" links binnen de blog zelf.

De al oudere lijst met "externe" links heb ik intussen in 2en opgesplitst:

* De oude LINKS lijst heet nu PERMANENTE LINKS (en staat nu onderaan).
* Ik heb een nieuwe lijst gemaakt waarin ik nieuw toegevoegde links plaats en die NIEUWE LINKS heet. Zo lijkt het me wat gemakkelijker om in 1 oogopslag te zien welke er recent toegevoegd zijn. Na verloop van tijd schuiven die links door naar PERMANENTE LINKS.

REDACTIONEEL # 1

OVER REACTIES

Afgelopen dagen heb ik niet veel aan de blog gedaan, zelfs even overwogen om er helemaal mee te stoppen omdat er op enkele fanatieke personen na eigenlijk weinig reacties komen op berichten, zelfs niet als ik er expliciet om vraag n.a.v. een bepaald onderwerp.

Uiteraard moet je een blog onderhouden omdat je het zelf leuk vind maar ikzelf zie het ook als een vorm van uitwisselen van informatie over natuurverschijnselen en zodoende iets van elkaar te leren. Uiteraard realiseer ik me ook wel dat het geen message-board of discussie forum is, maar wat meer communicatie met lezers zou ik toch zeker waarderen.

Met enige regelmaat vraag ik me af voor wie ik het doe ? Louter voor mezelf ? Of voor de paar vrienden die wel eens schrijven ?

Daarom wil ik nogmaals benadrukken dat serieuze en inhoudelijke reacties zeer gewaardeerd worden.

Ik heb in het menu, in de witte rechhter kolom nu ook een lijst aangelegd met de laatste reacties. Die lijst bevat steeds maximaal de laatste 10 reacties (nu nog geen 10).

Qua chronologie steeds met de meeste recente bovenaan en de oudste reactie onderaan. Het blijven er steeds (maximaal) 10, komt er een nieuwe bij dan verdwijnt de oudste uit die lijst van 10. Desondanks blijven alle reacties gewoon online staan. Die kan je vinden bij REACTIES onderaan de individuele berichten. De lijst van 10 is alleen bedoeld om een snel overzicht te hebben.


De verwijzingen naar de reacties dragen als naam de titel van het originele bericht waarop gereageerd is. Soms zijn het meerdere reacties van meerdere personen die je dan op 1 fulll screen pagina te zien krijgt. Ook is aldaar het originele bericht te lezen in "uitgeklede" versie (zonder de foto).

Reacties op redactionele berichten neem ik niet in de lijst op.

vrijdag 8 augustus 2008


STRONK MET MOS


Hier nog een foto van een mooie boomstronk. De foto is gemaakt een paar minuten na de vorige foto en het is de boomstronk waar ook de Cladonias op groeien die in het vorige bericht waren te zien.

Zoals je ziet groeit er ook een echt mossensoort op (llinksboven op de foto) en ook de boomstronk zelf vind ik al super mooi.

Te gek toch dat natuurorganisaties zulke oude dooie bomen gewoon laat liggen zodat er nog van alles op kan groeien. Op een andere dode boomstronk zag ik ook gaten die er waarschijnlijk door Kevers in gemaakt waren. Het was echter te donker op die plek dat ik er geen foto van heb kunnen maken.

ONBEKEND KORSTMOS

EEN CLADONIA SOORT


SMAL BEKERMOS = Cladonia coniocraea

Ik heb het al eerder gehad over Korstmossen. De naam is verwarrend, ze hebben geen enkele verwantschap met planten en zelfs niet eens met Mossen.

Vaak zijn het korstachtige groeisels op stenen en bomen en soms zelfs op asfalt heb ik ze zien groeien. Ze halen de dingen om te overleven (o.a. voedsel) ook niet uit hetgeen waar ze op groeien maar uit de lucht. Korstmossen zijn een levensvorm van een samenleving van Schimmels en Algen of Blauwwieren.

De meeste soorten hebben inderdaad een korstachtig uiterlijk maar niet alle soorten zien er zo uit. Sommige soorten zien er toch wat meer uit als planten, heel klein weliswaar, maar dat is puur uiterlijk vertoon. Dat geslacht Korstmossen hebben in Latijns-wetenschappelijke termen de naam Cladonia. Diverse soorten hebben niet eens een Nederlandtalige naam maar een heel aantal dragen in hun naamgeving "Heidestaartje" of "Bekermos".

En hoewel ik recentelijk een boek heb aangeschaft om de soorten te kunnen determineren heb ik ondanks zoekwerk in dat boek nog niet weten te bepalen welk soort het is op bovengaande foto. (De foto is gemaakt op woensdagavond even na 20 uur.)

Ik heb em gevonden op een ouwe dooie boomstam in een gebied dat eigendom is van het Brabants Landschap. Het gebied heet officieel de Pettelaar maar staat in de lokale volksmond bekend als het de Gruijterbos. Het is gelegen zuidelijk van de A2 snelweg onder 's-Hertogenbosch. Zeg maar tussen de Pettelaarse Schans en het Sterrebos. Langs de weg naar Sint Michielsgestel zijn er divers onverharde paden die het bos inleiden en waarvan er eentje de Koestraat heet (niet te verwarren met de gelijknamige straat tussen de Parallelweg en de Oude Vlijmenseweg).

dinsdag 5 augustus 2008


REDACTIONEEL

Na een stortvloed van reacties op een ander REDACTIONEEL bericht over de nieuwe header waarin ik vroeg hoe het bij jullie displayde kwam het ook op het onderwerp van links die je in REACTIES zelf klikbaar kan maken maar dan gevangen blijft zitten in dat Pop Up scherm dat niet vergrootbaar is. Dat ging over het openen van een externe website in een nieuw venster. Dat lukt dus niet omdat Blogger bepaalde HTML codes niet toestaat.

Ik heb daarna nog eens beter zitten studeren op de configuratie van Blogger en heb nu dat Pop Up scherm afgeschaft. Je komt nu gewoon in een full screen modus terecht.

Je kunt er dus links in plaatsen die je dan zelf via HTML codes kilkbaar kunt maken en die websites verschijnen dan dus ook weer full screen.

Desondanks blijf ik modereren want er komt ook veel spam binnen (ik heb al 10 x een loterij in Maleisie gewonnen enzo). Soms kan het wat uurtjes duren voordat een REACTIE online staat, en zolang het integer is zal ik het zeker plaatsen, ook als het een mening is waar ik het niet mee eens ben.

Maar maak het niet te persoonlijk, ook in je eigen belang, noem geen letterlijke prive adressen van mensen enzo. In principe kan iedere bewoner van deze aardkloot die online is meelezen.

De enige andere regel die ik hanteer is dat het wel over iets op deze blog moet gaan.

MUURLEEUWENBEK # 3

"ONKRUID" OP STOEP # 2



Ik schreef al eerder over dit plantje en in botanische zin heb ik daar zo goed als niks aan toe te voegen.

MUURLEEUWENBEK # 1
en
MUURLEEUWENBEK # 2

In # 1 meldde ik dat ie ook bij mij op de stoep groeit, tegen de voorgevel van mijn (huur-)huis.

In # 1 dat ie in een door de gemeente flink gesubsidieerd boek wordt genoemd als een speciaal plantje dat op de ouwe stadsvestingsmuren groeit.

Ik zie het plantje echter overal opduiken op muurtjes of op plekken waar restanten van steen in de grond zitten.

Vorige zomer groeide ie massaal in de betonnen kubus plantenbak met boompie en onogelijke heestertjes erin die hier op de stoep staat. De gemeente beheert die en van de ene dag op de andere was ie daar verdwenen en alle grond systematisch omgewoeld. Dat was echt niet gedaan door hangjongeren hoor :) Je mag 3 x raden door wie wel :)

Het plantje heeft dus eieren voor zijn geld gekozen en groeit dus nu zowat de kruipruimte onder het huis binnen. Toen ie in die plantenbak groeide vorig jaar groeide ie nog niet op straat dus is er zeker sprake van een overlevingstactiek. Niet zozeer survival of the fittest maar survival of the smartest, ofwel vertaald, wie niet sterk is moet slim zijn :)

In # 1 noemde ik 2 Latijns-wetenschappelijke namen maar de echt officieele naam volgens Heukels' Flora 23e druk van 2005 is Cymbalaria Muralis.

"ONKRUID" OP STOEP # 1


LINKS:
CANADESE FIJNSTRAAL =
Conyza canadensis

+
RECHTS:
KAAL KNOPKRUID = Galinsoga parviflora


Het lijkt wel of de Gemeentelijke Plantsoenendienst de laatste weken ook vakantie heeft want het onkruid hier op straat in de wijk tiert welig :)

Van mij mag het en het gaat op deze blog ook niet altijd en alleen maar over zeer bijzondere en zeldzame plantjes.

Het gaat me bij deze foto (gisteren gemaakt) over die ijle hoge plant bij het paaltje. Relatief hoog, deze is iets van 30 centimeter maar tegen de muur van mijn huis staan ook veel kleinere en een straat verderop staan exemplaren van wel meer dan een meter hoog, maar allemaal zijn ze even ijl. Ik zie dit plantensoort in de afgelopen weken werkelijk overal opduiken, maar ik kom er maar niet uit welk plantensoort het kan zijn.

Ook niet van die lagere plantjes rechts ervan. Al zegt mijn gevoel dat ik die al eens eerder op mijn blog had maar ik kan em niet terugvinden, ook niet in boeken (geen van beide soorten dus).

WEGDISTEL # 6: ZAADBOL # 2


Omdat ik maar geen genoeg kan krijgen van Distels en met name het Wegdistel soort hier nog een foto van zo'n zaadbol.

Een foto waarbij je de stengel van de plant horizontaal ziet, dat komt omdat het een foto is van een exemplaar dat was NEERGEMAAID :(

De foto geeft geen inhoudelijke botanische meerwaarde voor deze blog, maar ik vond de foto toch wel goed genoeg om er voor nu even over te dromen in schoonheid :)

maandag 4 augustus 2008


WEGDISTEL # 5: ZAADBOL # 1

(of hoe die dingen ook heten)


Redactionele inleiding:

Ik heb vandaag een nogal drukke dag gehad met van alles en nog wat, teveel om op te noemen maar 1 ding was het schrijven op diverse andere blogs.


Ik heb zeer zeker niet de gehele dag binnen gezeten, want de lagere temperaturen en een fris windje lokken een mens zowieso wel naar buiten.

In combinatie met wat praktische fietsritjes ook nog "detours" gemaakt naar plekken waar ik planten wilde fotograferen, o.a. hopend om nog ergens exemplaren van Kompassla te vinden die nog wel in vollop bloei zouden staan maar helaas, ook die waren al uitgebloeid.

Desondanks erg fraaie exemplaren en ook flink qua hoogte, zeker 1 meter hoog en ik had ze graag op de gevoelige plaat vastgelegd maar door een flink briesje waaiden ze nogal heen en weer en kon er daardoor (in combinatie met de hoeveelheid licht) geen scherpe foto's van maken.

Ik kwam nog wel meer planten tegen die ik wilde fotograferen maar ook die stonden nogal heen en weer te zwieperen. Het is ook altijd iets in Nederland :) Te koud, te warm, teveel regen of teveel wind, etc. ;)

Botanisch deel van het bericht behorend bij de foto:


Tijdens die praktische fietsroute kwam ik over de Citadellaan en wilde dus ook nog even kijken op de ruigte bij het ouwe Kruithuis. Een vriend (you know who you are :)) had me eerder (off blog) al gemeld dat een deel van dat ruwe terrein gemaaid was maar dat het deel waar de grote Wegdistels gespaard was. Daar wilde ik dus ook even kijken en zag dat er intussen WEL gemaaid was maar door de beperkte ruimte voor zo'n maaimachine slechts in een paar "baantjes" (de breedte van zo'n contraptie :)) en de meeste exemplaren van de Wegdistels waren "de dans ontsprongen", op 1 exemplaar na.

Dit plantensoort is vrij stug en taai en laat zich niet zo snel heen en weer waauen, vandaar dat ik er toch nog een vrij goede foto kan maken van de uitgebloeide bloemen, c.q. zaadbollen.

Sinds het vorige bericht over de Wegdistel had ik ook het voornemen de zaadbollen te plukken met het plan em in mijn tuin te zaaien maar dat plukken valt vies tegen, want het is beslist geen wezen dat je zomaar zonder dikke handschoenen te lijf wilt gaan :)

Vandaar dat ik me nu beperk tot bovenstaande foto.

zondag 3 augustus 2008


REDACTIONEEL # 2:

NIEUWE HEADER


Ik heb vandaag weer eens een nieuwe header gemaakt.

Plots verschijnen er weer lijntjes rondom heen maar of jullie die ook zo zien displayen zoals ikzelf in mijn resolutie van 1024 x 768 vraag ik me af ?

REDACTIONEEL # 1:

BIJDRAGES ELDERS

In het vorige weekend, dat van 26 en 27 juli was ik dus op pad met nicht An uit Schagen en toen heb ik flink was foto's gemaakt waar ik nu doorheen ben.

Tijdens het uitstapje van 26 juli zijn we ook bij de Kamelen boerderij geweest in de buurt van de Moerputten. Die boerderij behoort qua gemeente grenzen bij Cromvoirt.

Ikzelf heb daar zelf geen foto's gemaakt omdat ik het qua onderwerp niet op mijn blog vond passen.

An heeft er wel foto's gemaakt en zelfs gefilmd, en zoals ik al eerder meldde heeft An nu een eigen blog, zie:

http://jannavz.web-log.nl/
Bij het 2e bericht met een filmpje erbij van een groep Kamelen (Dromedarissen) heb ik ook een commentaar geschreven.

Van het uitstapje van 27 juli naar Nederhemert Zuid had ik o.a. een aantal foto's geplaatst van een aantal boomsoorten waaronder ook 3 exemplaren van Mammoetbomen. Bij die 3 berichten verwees ik door naar een Belgische website die een goed overzicht geeft van alle grote exemplaren in de Benelux van die boomsoort en bij vrijwel alle exemplaren staan foto's.

Behalve dus bij 1 exemplaar op Nederhemert en aan die website heb ik de foto aangeboden die ook op deze blog staat. Die foto staat nu ook aldaar online, zie:
http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/139_kasteellaan.html

zaterdag 2 augustus 2008


ONBEKENDE GRASSOORT


In afgelopen weken heb ik al geschreven dat allerlei Grassoorten en soorten die op Grassen lijken (maar dat niet echt zijn) me steeds meer beginnen te fascineren vanwege hun schoonheid en eenvoud.

Maar Grassoorten is ingewikkelde materie en ik geraakte haast overmoedig omdat ik intussen een aantal boeken heb met goede afbeeldingen (foto's en aquarellen) van allerlei Grassoorten, maar toch kom ik er niet goed uit welk soort dit dan zou kunnen zijn.

Toch zegt iets me dat het een vrij algemeen soort is. In ieder geval heb ik deze in deze contreien veel vaker gezien.

De foto is overigens gemaakt in de berm van het hoger gelegen deel van het zogeheten zuidelijke eiland van het Westerpark in 's-Hertogenbosch, en wel op vrijdagmiddag 1 augustus, net als de foto bij het vorige bericht.

Mochten er dus bezoekers op deze blog zijn die ook een interesse hebben in Grassoorten in Nederland en Belgie dan hoor ik het graag.

Eerdere berichten over Grassen & Cypergrassen op de blog:

Mattenbies # 1 (24 juli 2008)
Mattenbies # 2 (24 juli 2008)
Veenpluis (13 juli 2008)

DEENSE HOKJESPEUL ?

OF TOCH BONT KROONKRUID ?


Op 19 juli plaatste ik een bericht met foto van een mij tot dan toe onbekende plant die ik in (alweer :) het Westerpark vond en toen mijn vermoeden uitsprak dat het misschien de Deense Hokjespeul was.

Hier de originele berichten:
DEENSE HOKJESPEUL # 1
DEENSE HOKJESPEUL # 2

Op dat eerste bericht kreeg ik een aantal reacties waarbij men zich afvroeg of deze plant misschien niet toch
Bont kroonkruid zou kunnen zijn.
REACTIES DEENSE HOKJESPEUL # 1

Ik ben zeker geen alweter op botanisch gebied en wil al helemaal niet de betweter uithangen. En wie weet heb ik het qua plantensoort nog steeds helemaal mis maar met dit bericht en de foto wil ik alleen commentaar leveren op de bewering dat Bont kroonkruid al uitgebloeid zou zijn in het Westerpark.

Deze foto van de plant(en) die ik bedoelde heb ik vrijdag 1 augustus gemaakt en het plantje voelde zich opperbest en stond nog steeds uitbundig te bloeien. Theoretisch zou het nog kunnen dat er sindsdien gemaaid zou zijn en het plantje aan een "2e jeugd" is begonnen maar sinds de datum van de originele berichten en de reacties ben ik meerdere keren in het park geweest en sinds die datum is er in ieder geval op dat perceel zeer zeker niet gemaaid (de 3 extra exemplaren van Mottenkruid die ik er vond stonden er ook nog steeds in zaad op vrijdagmiddag 1 augustus!).

Het is me er evenmin om te doen om de discussie weer aan te wakkeren of al die bijzondere planten daar nu ofwel gezaaid zijn danwel allemaal spontaan zijn opgedoken, maar louter om via een foto te tonen dat het plantje dat ik bedoelde (ongeacht welke soort het is) er nog steeds staat te bloeien en ik vind het een mooi plantje.

Het grasveldje tussen de Westerparklaan richting Onderwijsboulevard en het watertje was overigens wel gemaaid want daar was geen spoor meer terug te vinden van de Wegdistel(s) die er stond(en) en laatst al gekortwiekt waren qua top, die bleken nu met de grond gelijk gemaakt tot mijn grote teleurstelling.

P.S. Rechtonder op de foto is zelfs een aar van het grassoort uit het vorige bericht nog een beetje te zien (zij het onscherp).

KOMPASSLA # 5

UITGEBLOEID


Al diverse keren heb ik het over Kompassla gehad en laatst nog getoond hoe ie er uit ziet als ie in knop staat, dat was op 24 juli.

KOMPASSLA IN KNOP

En nu al, dik een week later (de foto is gisteren gemaakt) was deze in het Westerpark al uitgebloeid. Blijkbaar bloeien ze maar zeer kortstondig, want op deze foto zijn de vrijwel uitgebloeide kleine Composiet achtige bloemetjes ze zien, met name helemaal aan de top te zien.

Ik weet her en der in de stad diverse plekken waar ze groeien dus zal ik eens opletten of ze elders misschien nog wel echt in bloei staan, maaar uiteraard kan ik niks beloven. Misschien was ik gewoonweg te laat en je kan immers niet overal tegelijkertijd (naar) kijken en aanwezig zijn.

vrijdag 1 augustus 2008


ASTRONOMIE IN AUGUSTUS:

VALLENDE STERREN

Zoals de meesten wel zullen weten is augustus de maand van de vallende sterren al wil het wel eens al in eind juli beginnen. Ook dit jaar, alleen kwam ik er te laat achter.

In de nacht van zaterdag 26 op zondag 27 juli waren er al 2 van zulke meteorenzwermen in 1 nacht maar daar zou zowieso weinig van te zien zijn geweest want dat spektakel vond zeer dichtbij de horizon plaats. Dat waren de Alfa-Capricorniden en de Delta-Aquariden.

Binnenkort zijn er 2 nachten dat het wellicht beter te zien zal zijn (het weer speelt ook altijd mee). Dat zijn:

* Dinsdag 12 augustus: Perseïden: Snel, nalichtende sporen, helder, aantal ongeveer 75 per uur.
* Zondag 18 augustus: Cygniden: Traag, korte sporen, vaak exploderend, aantal ongeveer 5 per uur.

Qua hoogte boven de horizon zijn de omstandigheden stukken beter, ze zijn te zien op meer dan 45 graden boven de horizon.

* Die van 12 augustus zijn het best te zien tussen 1 uur 's-nachts en 6 uur 's-ochtends omdat vlak voor 1 uur 's-nachts de maan ondergaat.
* 18 augustus is veel minder gunstig omdat het op 16 augustus volle maan is.

Jammer dat er die 18e augustus wellicht weinig te zien zal zijn, want ze zien exploderen heb ik nog nooit meegemaakt.

REUZENBOVIST # 2


Dit zijn twee kleinere en jongere exemplaren. In dat stadium zijn ze nog veel ronder, pas later worden ze wat ovaler. De grootste van de 2 op deze foto is zo groot als een volleybal.

REUZENBOVIST # 1


Deze soort werd mij lang geleden getoond in een weiland in Zeeland, een weiland waar Schapen hadden gegraast en gepoept hadden en juist dat zou de ideale biotoop voor deze Reuzenbovist zijn.

In mijn Paddenstoelenboek lees ik dat ie inderdaad op bemeste weilanden en hooilanden groeit, maar ook wel op vuilstortplaatsen en Brandnetel vegetaties en in dit geval in het loofbos waar ook de soort uit he vorige bericht groeit. Amper 2 meter er vandaan.

Een ieder die ze voor het eerst met eigen ogen ziet is totaal verbaasd over de grootte, wel tot 40 centimeter groot. Ook maken ze de indruk alsof het een soort ballen zijn die los op de grond liggen. Hier ter plekke stonden 4 exemplaren, hier de grootsten, in het volgende bericht nog een foto van 2 kleinere exemplaren.

Zolang ze helemaal wit zijn zijn ze eetbaar. Dit is een soort waarvan ik dat met zekerheid durf te zeggen omdat ik ze indertijd zelf gegeten heb. Zodra ze vanuit de onderkant wat bruinig worden door de sporenvorming zijn ze niet meer eetbaar.

Verder moet je weten dat ze zware metalen in hun vruchtlichamen kunnen opslaan, en de concentratie daarvan kan oplopen tot waarden die voor voedingsmiddelen in Nederland en België niet zijn toegestaan.

Opvallend bij deze exemplaren vind ik dat ze aangetast zijn, alsof er een wild dier van gegeten heeft. Met name aan de voorkant van het grote exemplaar lijken het echt knaagsporen. Iemand die weet welk dier er misschien van eet ?

Nog mysterieuzer vind ik het gat bovenop in het midden en daar is zeer geen sprake van knaagsporen, de binnenkant van dat gat is volkomen glad (ik heb er mijn vinger in gevoeld).De grootte van het gat is zo groot als een eierdopje.

Reuzenbovist = Langermannia Gigantea.

KNOLPARASOLZWAM


Deze vond ik afgelopen zondag 27 juli in het loofbos rondom het kasteel van Nederhemert Zuid. Het bos is eigendom van Staatsbosbeheer.

Ook dit is een Parasolzwam maar dan een ander soort, n.l. de Knolparasolzwam.

Er groeien er altijd een paar vlak naast elkaar. De bovenste laag van de hoedduid vormt schilfers / schubben maar het minst in het midden van de hoed.

Knolparasolzwam = Macrolepiota Rhacodes.