EEN GANZENVOET OF MELDE ?


MELGANZENVOET = Chenopodium album

Deze vond ik ook maandag-middag 11 augustus op dezelfde locatie als de Nachtschade.

Ook weer zo'n zeer algemene plant die ik al decennia lang tegenkom maar waarin ik me nooit verdiept heb, d.w.z. niet uitgezocht welk plantensoort het is.

Al bladerend in plantenboeken en louter afgaand op de afbeeldingen dacht ik even aan de Brave Hendrik, maar die zal het wel niet zijn, want:

1.) Die is groter (dit plantje is hooghuit 10 centimeter hoog en toch al volwassen want hij bloeit).
2.) Die is vrij zeldzaam en deze locatie lijkt me ook niet de plek voor zeldzame planten. (Dat is meer in het Westerpark en op het ouwe spoordijkje van het vroegere Halvezolenlijntje).

Ik ben er wel van overtuigd dat het familie is van de Brave Hendrik. Nederlandse namen van verwante planten dragen de woorden '-Ganzenvoet' en '-Melde' in hun naam.

Vroeger werden die allemaal gerekend tot de familie der Ganzenvoeten maar volgens de Heukels' Flora van 2005 tot de Amarant-achtigen. Dergelijke taxonomische naamsveranderingen hebben dan betrekking op de Latijns-wetenschappelijke namen terwijl de oude Nederlandse namen (meestal ? / altijd ?) gehandhaafd blijven.

ZWARTE NACHTSCHADE # 3:

IN ZAAD (MET BESJES)

In het vorige bericht noemde ik reeds de besjes. Die zijn op deze foto vrij goed te zien, zowel de nog onrijpe groene besjes, alsook reeds gerijpte die qua kleur haast zwart zijn.

ZWARTE NACHTSCHADE # 2:

IN BLOEI


Ik schreef al eerder over dit plantensoort maar toen was het een solitiar groeiend nog jong en veel kleiner (lees: lager) exemplaar, en nog niet in bloei, Zie:
ZWARTE NACHTSCHADE # 1

Gisteren (maandag 11 augustus 2008) vond ik een heel aantal exemplaren die veel groter (tot wel een halve meter hoog) waren en ook al in verdere stadia van hun groei: in bloei maar ook met zaad (besjes) en planten in beide stadia.

Locatie: het Oliemolen Bastion (vlakbij de Boombrug) aan de zijde van de ZuidWillemsvaart waar ook de aanlegplaats is van de grotere rondvaartboten. Er staat daar een hegje van Beukenstruiken en daar tussenin woekeren allerlei wilde inheemse planten en dus ook dit soort Nachtschade.

Zwarte Nachtschade = Solanum Nigrum.

Hij is eenjarig, is zeer algemeen en is een lid uit de familie der Nachtschade-achtigen.

(Eigenlijk was ik op die locatie gaan kijken om te zien of ik de 2 plantensoorten die ik er als nog jonge plantjes had gevonden in eind maart en toen niet wist wat het was, kon terugvinden, maar helaas. Wel groeien er ook flink forse (lees: hoge) exemplaren van Duizendblad.)

"ONKRUID" OP STOEP # 3:

(in memoriam)

Vanmiddag heb ik zien gebeuren wat ik al bevroedde. Dat in opdracht van de gemeente door een ingehuurd bedrijf met een hoop high-tech en nog meer lawaai (letterlijk !) het "onkruid" van de stoepen hier verwijderd werd.

Ik heb zelfs foto's gemaakt van hoe dat er aan toegaat, en ik werd zeer vies aangekeken. Laat ik er maar niet meer over schrijven :( Want dat er nog vrijheid van meningsuiting bestaat geloof ik al geen 5 jaar (of meer) meer.

Bovendien schrijf ik liever over positieve mooi dingen dan me negatief uit te laten over dingen die ik negatief vind.

LATE GULDENROEDE # 2


Hier nog een aantal exemplaren van dezelfde soort.

Ook vanmiddag gefotografeerd. Ik zie ze al weken bloeien en het kwam er pas vandaag van om ze op de gevoelige plaat vast te leggen.

Ze groeien vanuit de voegen van de muur langs de Boombrug tussen de Haven en de ZuidWillemsVaart.

De meeste exemplaren zijn al uitgebloeid en er bloeien er maar een paar meer.

LATE GULDENROEDE # 1

Van de Guldenroedes die ik zaterdag tegenkwam kon ik het soort niet vaststellen omdat ik niet wist waar ik op moest letten om de 2 uit Amerika afkomstige soorten uit elkaar te houden.

Deze heb ik vanmiddag gefotografeerd in een klein voortuintje van een nieuwbouwcomplex amper 100 meter vandaan bij waar ik woon.

Ditmaal wist ik wel waar ik op moest letten, omdat de onderkant van de bladeren niet behaard is moet dit de Late Guldenroede zijn.

Late Guldenroede = Solidago Gigantea.

(?) GULDENROEDE # 2


Hier een closeup van de bloemen. Die bloeien altijd vrij laat in de zomer. Pas in eind juli maar meer nog in augustus en soms wel tot in de maand september.

(?) GULDENROEDE # 1


Ik had ze hier in de stad ook al zien staan bloeien, de Guldenroede.

Deze en de volgende foto heb ik echter gemaakt op zaterdag 9 augustus in Zierikzee waar ik er een heel veldje van in een plantsoen zag staan. Misschien niet eens daar geplant of gezaaid maar verwilderd vanuit tuinen waar je em vaak als sierplant ziet.

Er bestaan 2 vrij algemene soorten van, allebei van origine afkomstig uit Noord Amerika en intussen hier ook inheems.

De 2 soorten zijn de Late Guldenroede en de Canadese Guldenroede. Beiden kunnen wel een meter groot worden maar hoe je die 2 van elkaar kunt onderscheiden weet ik niet. Het heeft iets te maken met de hoeveelheid beharing. Ik weet dan ook niet van welke soort deze zijn.

Er bestaat ook nog een autochtone soort van, de Echte Guldenroede. Die is er wat beter van te onderscheiden en is in Nederland vrij zeldzaam en staat zelfs op de Rode Lijst. Dat is de Solidago Virgaurea.

Late Guldenroede = Solidago Gigantea.
Canadese Guldenroede = Solidago Canadensis.

Van die 2 soorten bestaan zowel spontane natuurlijke kruisingen alsook als sierplant gekweekte cultivars. Zie:
www.neerlandstuin.nl/planten/solidago.html

Uit de familie der Composieten.

KRULHAZELAAR # 2: IN BLAD


Ik heb al meerdere keren geschreven over bomen en struiken met gekrulde takken.

In het begin dacht ik dat dat allemaal Krulhazelaars waren. (Ook bekend als Kronkelhazelaars.)

Maar na verloop van tijd kwam ik er achter dat de bomen met dergelijke takken Krulwilgen zijn en dat die Hazelaars slechts struiken zijn die meestal niet hoger dan 2 a 3 meter worden.

Aan die Krulwilgen heb ik nogal wat aandacht besteed omdat je die (als je er op gaat letten) veel vaker tegenkomt dan Krulhazelaars.

In februari dit jaar toonde ik al een foto van een nog kale Krulhazelaar struik in 's-Hertogenbosch. Dat kale heeft betrekking op het feit dat ie nog geen bladeren had. Wel bloeide ie toen al met katjes.

Zie het oudere bericht over een BLOEIENDE KRULHAZELAAR.

Ik noemde em toen ook abusievelijk ook Toverhazelaar maar intussen heb ik ontdekt dat dat toch een andere soort is.

De gekrulde kale takken die je ten tijde van de Pasen als "paastakken" kunt kopen zijn soms takken van Hazelaars, soms van Wilgen, maar als je goed kijkt kan je het verschil wel degelijk zien.

Gisteren, zaterdag 9 augustus, was ik in het Zeeuwse stadje Zierikzee en daar zag ik zowaar weer een Krulhazelaar struik staan, uiteraard intussen in blad. Maar in allerbeste conditie was ie niet, ik denk dat ie teveel in de zon staat; de bladeren doen wat verlept aan en ook de randen van de bladeren waren wat bruin van kleur. Maar ik kon het toch niet laten er bovenstaande closeup foto van te maken.

De Krulhazelaar is een cultivar met als Latijns-wetenschappelijke naam Corylus Avellana 'Contorta'.

Het zijn trage groeiers, als je ze bij een kweker koopt zijn ze meestal amper een meter hoog en ze doen er wel 20 jaar over om 2 meter hoog te worden. Ze kunnen nog wel groter worden als ze nog ouder zijn maar het blijven altijd struiken (heesters) en zijn dus geen echte bomen hoewel er wel andere Hazelaar soorten bestaan wat wel bomen zijn / worden.

Zie je een wat grotere boom met van die gekrulde takken dan zijn het altijd Krulwilgen en door het smalle langwerpige blad zijn die ook als dusdanig te herkennen.

REDACTIONEEL # 2

OVER LINKS

In feite bestaat de lijst met recente reacties ook uit links maar dan "interne" links binnen de blog zelf.

De al oudere lijst met "externe" links heb ik intussen in 2en opgesplitst:

* De oude LINKS lijst heet nu PERMANENTE LINKS (en staat nu onderaan).
* Ik heb een nieuwe lijst gemaakt waarin ik nieuw toegevoegde links plaats en die NIEUWE LINKS heet. Zo lijkt het me wat gemakkelijker om in 1 oogopslag te zien welke er recent toegevoegd zijn. Na verloop van tijd schuiven die links door naar PERMANENTE LINKS.

REDACTIONEEL # 1

OVER REACTIES

Afgelopen dagen heb ik niet veel aan de blog gedaan, zelfs even overwogen om er helemaal mee te stoppen omdat er op enkele fanatieke personen na eigenlijk weinig reacties komen op berichten, zelfs niet als ik er expliciet om vraag n.a.v. een bepaald onderwerp.

Uiteraard moet je een blog onderhouden omdat je het zelf leuk vind maar ikzelf zie het ook als een vorm van uitwisselen van informatie over natuurverschijnselen en zodoende iets van elkaar te leren. Uiteraard realiseer ik me ook wel dat het geen message-board of discussie forum is, maar wat meer communicatie met lezers zou ik toch zeker waarderen.

Met enige regelmaat vraag ik me af voor wie ik het doe ? Louter voor mezelf ? Of voor de paar vrienden die wel eens schrijven ?

Daarom wil ik nogmaals benadrukken dat serieuze en inhoudelijke reacties zeer gewaardeerd worden.

Ik heb in het menu, in de witte rechhter kolom nu ook een lijst aangelegd met de laatste reacties. Die lijst bevat steeds maximaal de laatste 10 reacties (nu nog geen 10).

Qua chronologie steeds met de meeste recente bovenaan en de oudste reactie onderaan. Het blijven er steeds (maximaal) 10, komt er een nieuwe bij dan verdwijnt de oudste uit die lijst van 10. Desondanks blijven alle reacties gewoon online staan. Die kan je vinden bij REACTIES onderaan de individuele berichten. De lijst van 10 is alleen bedoeld om een snel overzicht te hebben.

De verwijzingen naar de reacties dragen als naam de titel van het originele bericht waarop gereageerd is. Soms zijn het meerdere reacties van meerdere personen die je dan op 1 fulll screen pagina te zien krijgt. Ook is aldaar het originele bericht te lezen in "uitgeklede" versie (zonder de foto).

Reacties op redactionele berichten neem ik niet in de lijst op.

STRONK MET MOS

Hier nog een foto van een mooie boomstronk. De foto is gemaakt een paar minuten na de vorige foto en het is de boomstronk waar ook de Cladonias op groeien die in het vorige bericht waren te zien.

Zoals je ziet groeit er ook een echt mossensoort op (llinksboven op de foto) en ook de boomstronk zelf vind ik al super mooi.

Te gek toch dat natuurorganisaties zulke oude dooie bomen gewoon laat liggen zodat er nog van alles op kan groeien. Op een andere dode boomstronk zag ik ook gaten die er waarschijnlijk door Kevers in gemaakt waren. Het was echter te donker op die plek dat ik er geen foto van heb kunnen maken.

ONBEKEND KORSTMOS

EEN CLADONIA SOORT


SMAL BEKERMOS = Cladonia coniocraea

Ik heb het al eerder gehad over Korstmossen. De naam is verwarrend, ze hebben geen enkele verwantschap met planten en zelfs niet eens met Mossen.

Vaak zijn het korstachtige groeisels op stenen en bomen en soms zelfs op asfalt heb ik ze zien groeien. Ze halen de dingen om te overleven (o.a. voedsel) ook niet uit hetgeen waar ze op groeien maar uit de lucht. Korstmossen zijn een levensvorm van een samenleving van Schimmels en Algen of Blauwwieren.

De meeste soorten hebben inderdaad een korstachtig uiterlijk maar niet alle soorten zien er zo uit. Sommige soorten zien er toch wat meer uit als planten, heel klein weliswaar, maar dat is puur uiterlijk vertoon. Dat geslacht Korstmossen hebben in Latijns-wetenschappelijke termen de naam Cladonia. Diverse soorten hebben niet eens een Nederlandtalige naam maar een heel aantal dragen in hun naamgeving "Heidestaartje" of "Bekermos".

En hoewel ik recentelijk een boek heb aangeschaft om de soorten te kunnen determineren heb ik ondanks zoekwerk in dat boek nog niet weten te bepalen welk soort het is op bovengaande foto. (De foto is gemaakt op woensdagavond even na 20 uur.)

Ik heb em gevonden op een ouwe dooie boomstam in een gebied dat eigendom is van het Brabants Landschap. Het gebied heet officieel de Pettelaar maar staat in de lokale volksmond bekend als het de Gruijterbos. Het is gelegen zuidelijk van de A2 snelweg onder 's-Hertogenbosch. Zeg maar tussen de Pettelaarse Schans en het Sterrebos. Langs de weg naar Sint Michielsgestel zijn er divers onverharde paden die het bos inleiden en waarvan er eentje de Koestraat heet (niet te verwarren met de gelijknamige straat tussen de Parallelweg en de Oude Vlijmenseweg).

REDACTIONEEL

Na een stortvloed van reacties op een ander REDACTIONEEL bericht over de nieuwe header waarin ik vroeg hoe het bij jullie displayde kwam het ook op het onderwerp van links die je in REACTIES zelf klikbaar kan maken maar dan gevangen blijft zitten in dat Pop Up scherm dat niet vergrootbaar is. Dat ging over het openen van een externe website in een nieuw venster. Dat lukt dus niet omdat Blogger bepaalde HTML codes niet toestaat.

Ik heb daarna nog eens beter zitten studeren op de configuratie van Blogger en heb nu dat Pop Up scherm afgeschaft. Je komt nu gewoon in een full screen modus terecht.

Je kunt er dus links in plaatsen die je dan zelf via HTML codes kilkbaar kunt maken en die websites verschijnen dan dus ook weer full screen.

Desondanks blijf ik modereren want er komt ook veel spam binnen (ik heb al 10 x een loterij in Maleisie gewonnen enzo). Soms kan het wat uurtjes duren voordat een REACTIE online staat, en zolang het integer is zal ik het zeker plaatsen, ook als het een mening is waar ik het niet mee eens ben.

Maar maak het niet te persoonlijk, ook in je eigen belang, noem geen letterlijke prive adressen van mensen enzo. In principe kan iedere bewoner van deze aardkloot die online is meelezen.

De enige andere regel die ik hanteer is dat het wel over iets op deze blog moet gaan.

MUURLEEUWENBEK # 3

"ONKRUID" OP STOEP # 2


Ik schreef al eerder over dit plantje en in botanische zin heb ik daar zo goed als niks aan toe te voegen.

MUURLEEUWENBEK # 1
en
MUURLEEUWENBEK # 2

In # 1 meldde ik dat ie ook bij mij op de stoep groeit, tegen de voorgevel van mijn (huur-)huis.

In # 1 dat ie in een door de gemeente flink gesubsidieerd boek wordt genoemd als een speciaal plantje dat op de ouwe stadsvestingsmuren groeit.

Ik zie het plantje echter overal opduiken op muurtjes of op plekken waar restanten van steen in de grond zitten.

Vorige zomer groeide ie massaal in de betonnen kubus plantenbak met boompie en onogelijke heestertjes erin die hier op de stoep staat. De gemeente beheert die en van de ene dag op de andere was ie daar verdwenen en alle grond systematisch omgewoeld. Dat was echt niet gedaan door hangjongeren hoor :) Je mag 3 x raden door wie wel :)

Het plantje heeft dus eieren voor zijn geld gekozen en groeit dus nu zowat de kruipruimte onder het huis binnen. Toen ie in die plantenbak groeide vorig jaar groeide ie nog niet op straat dus is er zeker sprake van een overlevingstactiek. Niet zozeer survival of the fittest maar survival of the smartest, ofwel vertaald, wie niet sterk is moet slim zijn :)

In # 1 noemde ik 2 Latijns-wetenschappelijke namen maar de echt officieele naam volgens Heukels' Flora 23e druk van 2005 is Cymbalaria Muralis.

"ONKRUID" OP STOEP # 1


LINKS:
CANADESE FIJNSTRAAL = Conyza canadensis
+
RECHTS:
KAAL KNOPKRUID = Galinsoga parviflora

Het lijkt wel of de Gemeentelijke Plantsoenendienst de laatste weken ook vakantie heeft want het onkruid hier op straat in de wijk tiert welig :)

Van mij mag het en het gaat op deze blog ook niet altijd en alleen maar over zeer bijzondere en zeldzame plantjes.

Het gaat me bij deze foto (gisteren gemaakt) over die ijle hoge plant bij het paaltje. Relatief hoog, deze is iets van 30 centimeter maar tegen de muur van mijn huis staan ook veel kleinere en een straat verderop staan exemplaren van wel meer dan een meter hoog, maar allemaal zijn ze even ijl. Ik zie dit plantensoort in de afgelopen weken werkelijk overal opduiken, maar ik kom er maar niet uit welk plantensoort het kan zijn.

Ook niet van die lagere plantjes rechts ervan. Al zegt mijn gevoel dat ik die al eens eerder op mijn blog had maar ik kan em niet terugvinden, ook niet in boeken (geen van beide soorten dus).

WEGDISTEL # 6: ZAADBOL # 2

Omdat ik maar geen genoeg kan krijgen van Distels en met name het Wegdistel soort hier nog een foto van zo'n zaadbol.

Een foto waarbij je de stengel van de plant horizontaal ziet, dat komt omdat het een foto is van een exemplaar dat was NEERGEMAAID :(

De foto geeft geen inhoudelijke botanische meerwaarde voor deze blog, maar ik vond de foto toch wel goed genoeg om er voor nu even over te dromen in schoonheid :)

WEGDISTEL # 5: ZAADBOL # 1

(of hoe die dingen ook heten)


Redactionele inleiding:

Ik heb vandaag een nogal drukke dag gehad met van alles en nog wat, teveel om op te noemen maar 1 ding was het schrijven op diverse andere blogs.

Ik heb zeer zeker niet de gehele dag binnen gezeten, want de lagere temperaturen en een fris windje lokken een mens zowieso wel naar buiten.

In combinatie met wat praktische fietsritjes ook nog "detours" gemaakt naar plekken waar ik planten wilde fotograferen, o.a. hopend om nog ergens exemplaren van Kompassla te vinden die nog wel in vollop bloei zouden staan maar helaas, ook die waren al uitgebloeid.

Desondanks erg fraaie exemplaren en ook flink qua hoogte, zeker 1 meter hoog en ik had ze graag op de gevoelige plaat vastgelegd maar door een flink briesje waaiden ze nogal heen en weer en kon er daardoor (in combinatie met de hoeveelheid licht) geen scherpe foto's van maken.

Ik kwam nog wel meer planten tegen die ik wilde fotograferen maar ook die stonden nogal heen en weer te zwieperen. Het is ook altijd iets in Nederland :) Te koud, te warm, teveel regen of teveel wind, etc. ;)

Botanisch deel van het bericht behorend bij de foto:

Tijdens die praktische fietsroute kwam ik over de Citadellaan en wilde dus ook nog even kijken op de ruigte bij het ouwe Kruithuis. Een vriend (you know who you are :)) had me eerder (off blog) al gemeld dat een deel van dat ruwe terrein gemaaid was maar dat het deel waar de grote Wegdistels gespaard was. Daar wilde ik dus ook even kijken en zag dat er intussen WEL gemaaid was maar door de beperkte ruimte voor zo'n maaimachine slechts in een paar "baantjes" (de breedte van zo'n contraptie :)) en de meeste exemplaren van de Wegdistels waren "de dans ontsprongen", op 1 exemplaar na.

Dit plantensoort is vrij stug en taai en laat zich niet zo snel heen en weer waauen, vandaar dat ik er toch nog een vrij goede foto kan maken van de uitgebloeide bloemen, c.q. zaadbollen.

Sinds het vorige bericht over de Wegdistel had ik ook het voornemen de zaadbollen te plukken met het plan em in mijn tuin te zaaien maar dat plukken valt vies tegen, want het is beslist geen wezen dat je zomaar zonder dikke handschoenen te lijf wilt gaan :)

Vandaar dat ik me nu beperk tot bovenstaande foto.

REDACTIONEEL # 2:

NIEUWE HEADER

Ik heb vandaag weer eens een nieuwe header gemaakt.

Plots verschijnen er weer lijntjes rondom heen maar of jullie die ook zo zien displayen zoals ikzelf in mijn resolutie van 1024 x 768 vraag ik me af ?

REDACTIONEEL # 1:

BIJDRAGES ELDERS

In het vorige weekend, dat van 26 en 27 juli was ik dus op pad met nicht An uit Schagen en toen heb ik flink was foto's gemaakt waar ik nu doorheen ben.

Tijdens het uitstapje van 26 juli zijn we ook bij de Kamelen boerderij geweest in de buurt van de Moerputten. Die boerderij behoort qua gemeente grenzen bij Cromvoirt.

Ikzelf heb daar zelf geen foto's gemaakt omdat ik het qua onderwerp niet op mijn blog vond passen.

An heeft er wel foto's gemaakt en zelfs gefilmd, en zoals ik al eerder meldde heeft An nu een eigen blog, zie:
http://jannavz.web-log.nl/
Bij het 2e bericht met een filmpje erbij van een groep Kamelen (Dromedarissen) heb ik ook een commentaar geschreven.

Van het uitstapje van 27 juli naar Nederhemert Zuid had ik o.a. een aantal foto's geplaatst van een aantal boomsoorten waaronder ook 3 exemplaren van Mammoetbomen. Bij die 3 berichten verwees ik door naar een Belgische website die een goed overzicht geeft van alle grote exemplaren in de Benelux van die boomsoort en bij vrijwel alle exemplaren staan foto's.

Behalve dus bij 1 exemplaar op Nederhemert en aan die website heb ik de foto aangeboden die ook op deze blog staat. Die foto staat nu ook aldaar online, zie:
http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/139_kasteellaan.html

ONBEKENDE GRASSOORT


In afgelopen weken heb ik al geschreven dat allerlei Grassoorten en soorten die op Grassen lijken (maar dat niet echt zijn) me steeds meer beginnen te fascineren vanwege hun schoonheid en eenvoud.

Maar Grassoorten is ingewikkelde materie en ik geraakte haast overmoedig omdat ik intussen een aantal boeken heb met goede afbeeldingen (foto's en aquarellen) van allerlei Grassoorten, maar toch kom ik er niet goed uit welk soort dit dan zou kunnen zijn.

Toch zegt iets me dat het een vrij algemeen soort is. In ieder geval heb ik deze in deze contreien veel vaker gezien.

De foto is overigens gemaakt in de berm van het hoger gelegen deel van het zogeheten zuidelijke eiland van het Westerpark in 's-Hertogenbosch, en wel op vrijdagmiddag 1 augustus, net als de foto bij het vorige bericht.

Mochten er dus bezoekers op deze blog zijn die ook een interesse hebben in Grassoorten in Nederland en Belgie dan hoor ik het graag.

Eerdere berichten over Grassen & Cypergrassen op de blog:

Mattenbies # 1 (24 juli 2008)
Mattenbies # 2 (24 juli 2008)
Veenpluis (13 juli 2008)

DEENSE HOKJESPEUL ?

OF TOCH BONT KROONKRUID ?


Op 19 juli plaatste ik een bericht met foto van een mij tot dan toe onbekende plant die ik in (alweer :) het Westerpark vond en toen mijn vermoeden uitsprak dat het misschien de Deense Hokjespeul was.

Hier de originele berichten:
DEENSE HOKJESPEUL # 1
DEENSE HOKJESPEUL # 2

Op dat eerste bericht kreeg ik een aantal reacties waarbij men zich afvroeg of deze plant misschien niet toch
Bont kroonkruid zou kunnen zijn.
REACTIES DEENSE HOKJESPEUL # 1

Ik ben zeker geen alweter op botanisch gebied en wil al helemaal niet de betweter uithangen. En wie weet heb ik het qua plantensoort nog steeds helemaal mis maar met dit bericht en de foto wil ik alleen commentaar leveren op de bewering dat Bont kroonkruid al uitgebloeid zou zijn in het Westerpark.

Deze foto van de plant(en) die ik bedoelde heb ik vrijdag 1 augustus gemaakt en het plantje voelde zich opperbest en stond nog steeds uitbundig te bloeien. Theoretisch zou het nog kunnen dat er sindsdien gemaaid zou zijn en het plantje aan een "2e jeugd" is begonnen maar sinds de datum van de originele berichten en de reacties ben ik meerdere keren in het park geweest en sinds die datum is er in ieder geval op dat perceel zeer zeker niet gemaaid (de 3 extra exemplaren van Mottenkruid die ik er vond stonden er ook nog steeds in zaad op vrijdagmiddag 1 augustus!).

Het is me er evenmin om te doen om de discussie weer aan te wakkeren of al die bijzondere planten daar nu ofwel gezaaid zijn danwel allemaal spontaan zijn opgedoken, maar louter om via een foto te tonen dat het plantje dat ik bedoelde (ongeacht welke soort het is) er nog steeds staat te bloeien en ik vind het een mooi plantje.

Het grasveldje tussen de Westerparklaan richting Onderwijsboulevard en het watertje was overigens wel gemaaid want daar was geen spoor meer terug te vinden van de Wegdistel(s) die er stond(en) en laatst al gekortwiekt waren qua top, die bleken nu met de grond gelijk gemaakt tot mijn grote teleurstelling.

P.S. Rechtonder op de foto is zelfs een aar van het grassoort uit het vorige bericht nog een beetje te zien (zij het onscherp).

KOMPASSLA # 5

UITGEBLOEID


Al diverse keren heb ik het over Kompassla gehad en laatst nog getoond hoe ie er uit ziet als ie in knop staat, dat was op 24 juli.

KOMPASSLA IN KNOP

En nu al, dik een week later (de foto is gisteren gemaakt) was deze in het Westerpark al uitgebloeid. Blijkbaar bloeien ze maar zeer kortstondig, want op deze foto zijn de vrijwel uitgebloeide kleine Composiet achtige bloemetjes ze zien, met name helemaal aan de top te zien.

Ik weet her en der in de stad diverse plekken waar ze groeien dus zal ik eens opletten of ze elders misschien nog wel echt in bloei staan, maaar uiteraard kan ik niks beloven. Misschien was ik gewoonweg te laat en je kan immers niet overal tegelijkertijd (naar) kijken en aanwezig zijn.

ASTRONOMIE IN AUGUSTUS:

VALLENDE STERREN

Zoals de meesten wel zullen weten is augustus de maand van de vallende sterren al wil het wel eens al in eind juli beginnen. Ook dit jaar, alleen kwam ik er te laat achter.

In de nacht van zaterdag 26 op zondag 27 juli waren er al 2 van zulke meteorenzwermen in 1 nacht maar daar zou zowieso weinig van te zien zijn geweest want dat spektakel vond zeer dichtbij de horizon plaats. Dat waren de Alfa-Capricorniden en de Delta-Aquariden.

Binnenkort zijn er 2 nachten dat het wellicht beter te zien zal zijn (het weer speelt ook altijd mee). Dat zijn:

* Dinsdag 12 augustus: Perseïden: Snel, nalichtende sporen, helder, aantal ongeveer 75 per uur.
* Zondag 18 augustus: Cygniden: Traag, korte sporen, vaak exploderend, aantal ongeveer 5 per uur.

Qua hoogte boven de horizon zijn de omstandigheden stukken beter, ze zijn te zien op meer dan 45 graden boven de horizon.

* Die van 12 augustus zijn het best te zien tussen 1 uur 's-nachts en 6 uur 's-ochtends omdat vlak voor 1 uur 's-nachts de maan ondergaat.
* 18 augustus is veel minder gunstig omdat het op 16 augustus volle maan is.

Jammer dat er die 18e augustus wellicht weinig te zien zal zijn, want ze zien exploderen heb ik nog nooit meegemaakt.

REUZENBOVIST # 2

Dit zijn twee kleinere en jongere exemplaren. In dat stadium zijn ze nog veel ronder, pas later worden ze wat ovaler. De grootste van de 2 op deze foto is zo groot als een volleybal.

REUZENBOVIST # 1


Deze soort werd mij lang geleden getoond in een weiland in Zeeland, een weiland waar Schapen hadden gegraast en gepoept hadden en juist dat zou de ideale biotoop voor deze Reuzenbovist zijn.

In mijn Paddenstoelenboek lees ik dat ie inderdaad op bemeste weilanden en hooilanden groeit, maar ook wel op vuilstortplaatsen en Brandnetel vegetaties en in dit geval in het loofbos waar ook de soort uit he vorige bericht groeit. Amper 2 meter er vandaan.

Een ieder die ze voor het eerst met eigen ogen ziet is totaal verbaasd over de grootte, wel tot 40 centimeter groot. Ook maken ze de indruk alsof het een soort ballen zijn die los op de grond liggen. Hier ter plekke stonden 4 exemplaren, hier de grootsten, in het volgende bericht nog een foto van 2 kleinere exemplaren.

Zolang ze helemaal wit zijn zijn ze eetbaar. Dit is een soort waarvan ik dat met zekerheid durf te zeggen omdat ik ze indertijd zelf gegeten heb. Zodra ze vanuit de onderkant wat bruinig worden door de sporenvorming zijn ze niet meer eetbaar.

Verder moet je weten dat ze zware metalen in hun vruchtlichamen kunnen opslaan, en de concentratie daarvan kan oplopen tot waarden die voor voedingsmiddelen in Nederland en België niet zijn toegestaan.

Opvallend bij deze exemplaren vind ik dat ze aangetast zijn, alsof er een wild dier van gegeten heeft. Met name aan de voorkant van het grote exemplaar lijken het echt knaagsporen. Iemand die weet welk dier er misschien van eet ?

Nog mysterieuzer vind ik het gat bovenop in het midden en daar is zeer geen sprake van knaagsporen, de binnenkant van dat gat is volkomen glad (ik heb er mijn vinger in gevoeld).De grootte van het gat is zo groot als een eierdopje.

Reuzenbovist = Langermannia Gigantea.

KNOLPARASOLZWAM

Deze vond ik afgelopen zondag 27 juli in het loofbos rondom het kasteel van Nederhemert Zuid. Het bos is eigendom van Staatsbosbeheer.

Ook dit is een Parasolzwam maar dan een ander soort, n.l. de Knolparasolzwam.

Er groeien er altijd een paar vlak naast elkaar. De bovenste laag van de hoedduid vormt schilfers / schubben maar het minst in het midden van de hoed.

Knolparasolzwam = Macrolepiota Rhacodes.

ONBEKENDE ZWAM # 3

Hier nog een Zwam die ik nooit eerder zag en niet ken. Groeiend in een holte onderaan een boomstam.

Het ding is zowat abstrac qua vorm en ongeveer 10 centimeter breed.

Iemand die weet wat dit nu weer is ?

PARELAMANIET ?

Dit zal vast de Parelamaniet zijn. Een van de weinige Amanieten die eetbaar is (maar weet wat je weet of em in de koekenpan of wok gooit). Een van zijn bekendere "broertjes" is de Vliegenzwam, mooi maar behoorlijk giftig.

De 'wratten" op de hoed zijn helaas niet helemaal scherp op de foto omdat de foto via de autofocus heeft scherpgesteld op het grassprietje dat er overheen hangt.

De bolle hoed is iets van 4 a 6 centimeter qua doorsnede en ik vermoed dat het een nog jong exemplaar is.

Parelamaniet = Amanita Rubescens.

EEN OF ANDERE RUSSULA ?


Van deze kan ik ook alweer geen naam noemen. Misschien is het er 1 uit de zeer grote greop die Russula's genoemd worden ?

ONBEKENDE PADDENSTOEL # 2

Ook van deze Paddenstoel weet ik niet welk soort het is. Deze is qua hoed iets van 2 centimeter in doorsnee.

ONBEKENDE PADDENSTOEL # 1

Loodgrijze Bovist = Bovista plumbea

Deze noemde An een "poffer" maar ik denk dat dat een volks- of dialect- of misschien zelfs wel zelfverzonnen naam is.

Ik denk dat die naam betrekking heeft op het feit dat als je er tegen stoot of op slaat of tegen trapt er een hele wolk met stof uitkomt. Dat stof zijn de sporen. Wij hebbeb dat niet gedaan, maar als kind heb ik het wel eens gedaan en vooral als ze nog helemaal intact zijn (het exemplaar op de foto is, denk ik, van zichzelf al opengebarsten) ze een ploppend zacht geluid geven.

Wat voor soort dit is zou ik echt niet weten al doet het me denken aan Aardsterren, maar die hebben aan hun voet en liggend op de grond een soort stervormige uitsteeksels en die zie ik niet op deze foto.

De grootte van dit exemplaar kan je wel inschatten aan de hand van de blaadjes van het plantje ernaast, de Hondsdraf.

GROTE PARASOLZWAM # 7

Op deze foto is de panterachtige tekening van de steel te zien en ook de z.g.n. Manchet (zo wordt dat "vel" rondom de steel in vaktaal genoemd).

GROTE PARASOLZWAM # 6


Dit exemplaar vonden we in westelijker richting op het spoordijkje. Dit exemplaar is wel volwassen en heeft dus ook de eerder vermelde plattere hoed en is ook behoorlijk groter dan het vorige exemplaar, minstens 30 a 35 centimeter of meer.

Die vorm van de hoed doet me altijd denken aan de vorm van vliegende schotels uit 50er jaren science-fiction B-movies :)

GROTE PARASOLZWAM # 5

Ik had al aangekondigd dat ik een reeks berichten zou gaan plaatsen over Paddenstoelen.Afgelopen zaterdagmiddag wandelde ik met nicht An over het Halvezolenlijntje in de Moerputten tot aan de gerestaureerde spoorbrug en de zondagmiddag erna op het eiland Nederhemert Zuid.

Op allebei die locaties vonden we heel veel Paddenstoelen en nogal verschillende soorten ook.

Vandaag plaats ik berichten over de soorten die we vonden op het ouwe spoordijkje, en dan morgen die van Nederhemert Zuid.

Ik begin er nu met eentje die we al van verre zagen staan toen we vanaf het voetpad van de parkeerplaats van Staatsbosbeheer het dijkje opliepen. Een enorme joekel vonder we allebei en An had er nog nooit zoeen gezien zei ze. Ikke wel, dit was onmiskenbaar een Parasolzwam want die had ik vorige najaar ook al gevonden in een berm van de Dooibroek. Dat is een weggetje zuidelijk van de A2 snelweg ten zuiden van 's-Hertogenbosch dat in de richting van Sint Michielsgestel loopt. Hier interne links naar de berichten van toen:

PARASOLZWAM # 1

PARASOLZWAM # 2
PARASOLZWAM # 3

PARASOLZWAM # 4

Omdat ik toen nog geen Paddenstoelengids had kwam ik toen niet verder dan dat dat ook Parasolzwammen waren maar niet de specifieke soort.

Nu meen ik de soort wel te weten, n.l. de Grote Parasolzwam. Ik twijfelde nog even of het misschien niet ook de Panterparasolzwam kon zijn. Maar dat "panter" heeft bij die laatste soort betrekking op de tekening van de hoed. En juist bij de Grote Parasolzwam heeft de steel een panterachtig patroon. Zie de foto in een volgende bericht.

Ik baseer het tevens op de verschillende biotopen van die 2 soorten. De Grote Parasolzwam groeit v.n.l. in loofbossen, bosranden en zanderige grond en kan je 's-zomers al vinden. De Panterparasolzwam zie je eerder in Sparren- en Dennen-bossen en groeit ook meestal in grote groepen bij elkaar en kan zelfs z.g.n. heksencirkels vormen.

Op het spoordijkje stonden juist solitaire exemplaren en Sparren en Dennen zijn er ook vert te zoeken. De begroeiing bestaat daar meer uit Eiken, Elzen en Wilgen. Het kan dus haast niet missen, de exemplaren op de foto in dit en de volgende berichten moet wel de Grote Parasolzwamm zijn.

Die doet zijn naam ook zeker eer aan want de hoed ervan kan wel tot bijna 40 centimeter worden. Deze op de foto schat ik zo'n 25 a 30 centimeter groot maar echt volwassen is deze ook nog niet. Als ze echt volwassen zijn is de hoed veel platter en die op deze foto is nog vrij bol. Wat dat betreft zijn de verschillende stadia van hun ontwikkeling goed te zien in de eerder genoemde berichten.

Grote Parasolzwam = Macrolepiota Procera.

BRUINE (RODE) BEUK


Tot slot deze indrukwekkende Bruine Beuk die net buiten de slotgracht van het kasteel staat. Die schat ik toch ook wel ergens tussen de 10 en 15 meter in hoogte.

Dat het een Bruine Beuk is, (d.w.z. dat ie donkerbruine bladeren heeft) is op deze foto niet zo goed te zien. Er hing een raar difuus licht, wellicht veroorzaakt door de hitte.

De Bruine Beuk is een cultivar met als Latijns-wetenschappelijke naam Fagus Sylvatica ‘Atropunicia’. Ook wel Fagus Sylvatica ‘Purpurea’ genoemd. Purpurea is een verzamelnaam voor Bruine Beuken. De soortaanduiding Sylvatica is afgeleid van het woord 'silva' (Latijns of Grieks ?) dat bos betekent.

Eigenlijk is de Bruine Beuk pas sinds eind 17e eeuw tot cultivar gemaakt want van origine schijnt ie ontstaan te zijn door een spontane natuurlijke mutatie in het blad (de kleur ervan) rond het jaar 1200. Over de vraag waar de oorspronkelijke boom stond bestaan diverse lezingen: ergens in Thueringen of ergens bij Zuerich.

MAMMOETBOOM # 4

Niet ver van de Mammoetboom uit het vorige bericht staat ook dit minder opvallende exemplaar, die staat wat verder van het kasteel vandaan, dichter bij de weg maar weer wel ietwat verscholen tussen andere veel kleinere bomen en andere begroeiing. Dit exemplaar schijnt veel jonger en kleiner te zijn maar zelfs de intussen bekende website heeft er geen echt accurate gegevens over, zie: http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/bomen/0187.html

Omdat het kasteel dat ook op een eiland ligt (op een plek die zelf al een eiland is) dat qua ingang is afgesloten hek en een gracht rondom kon ik niet dichter bij de boom komen want anders had ik ook graag foto's gemaakt van de stam, voet en bast.

Ik heb al eerder geschreven over deze boomsoort, op 11 april 2008, maar dat was n.a.v. een juist heel jong en klein exemplaar:
JONGE MAMMOETBOOM

Er staan zelfs Mammoetbomen in de stad 's-Hertogenbosch zelf en ook in Vught en op landgoed de Wamberg bij Berlicum en Haanwijk te Halder (gemeente St. Michielsgestel).

Voor een overzicht van vrijwel exemplaren in Nederland zie: http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/maps/nederland.html
en voor meer algemene info over deze boomsoort en een overzicht van exemplaren in de gehele Benelux ff zelf wat rommelen met de url :)

MAMMOETBOOM # 3


Zoals beloofd hier de eerste van 2 andere Mammoetbomen op het eiland Nederhemert Zuid. Deze staat pal naast het pas gerestaureerde kasteel en het torentje dat je ziet ziet er nogal kitcherig uit nu het weer gerestaureerd is, des Eftelings zou ik haast zeggen, en toch is juist die toren het langst geleden gebouwd, zo rond het jaar 1300.

Volgens de gegevens van dezelfde website die ik al in het vorige bericht noemde heeft dit exemplaar een omtrek van 6,1 meter gemeten op 1,3 meter hoogte en wordt de hoogte geschat op 18 meter. Lees meer op:
http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/bomen/0186.html

MAMMOETBOOM # 2

Een stukje verder noordelijk langs dezelfde Kasteellaan maar dan aan de overkant van de straat staat in een particuliere tuin deze Mammoetboom, die ik alleen vanaf de weg kon fotograferen.

Zoals ik in volgende berichten zal tonen staan er op hetzelfde eiland nog 2 exemplaren maar dit is de grootste en oudste.

De omtrek van de boom is 5,6 meter gemeten op 1,3 meter hoogte en naar schatting 30 meter hoog volgens de gegevens van de Bomenstichting uit het jaar 2000. De ouderdom van de boom is giswerk maar ouder dan 150 jaar zal ie zeker niet zijn. Lees meer op: http://users.telenet.be/sequoiadendron/nl/loc/139_kasteellaan.html

PLATAAN


Voordat ik van wal steek (vanaf morgen) met een hele serie over Paddenstoelen die ik dit weekend vond eerst nog een aantal berichten over grote bomen op het eiland Nederhemert Zuid.

Ik begin met een boom die het meest zuidelijk op het eiland staat maar toch ongeveer in het midden van het eiland. Een grote ouwe Plataan die in een klein bosje langs de Kasteellaan staat.

Onder de grote kroon met dikke takken en dus in de schaduw domineren twee plantensoorten: Zevenblad en Springbalsemien. Die laatste waarschijnlijk een cultivar van deze cultuurplant want de bloemen waren donkerroze en meestal zijn de bloemen lichtroze.